DIỆT TRỪ PHIỀN GIẬN

Trong một bài kinh, đức Phật dạy:

Ở đây, Tôn giả Sàriputta gọi các Tỷ-kheo:

- Này các Hiền giả Tỷ-kheo.

- Thưa Hiền giả.

Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Tôn giả Sàriputta. Tôn giả Sàriputta nói như sau:

Này các Hiền giả, có năm trừ khử hiềm hận này, ở đây, hiềm hận khởi lên cho Tỷ-kheo cần phải được trừ khử một cách hoàn toàn. Thế nào là năm?

Ở đây, này các Hiền giả, có người thân hành không thanh tịnh, khẩu hành thanh tịnh, trong người như vậy, này các Hiền giả, hiềm hận cần phải trừ khử.

Ở đây, này các Hiền giả, có người khẩu hành không thanh tịnh, thân hành thanh tịnh, trong người như vậy, này các Hiền giả, hiềm hận cần phải trừ khử.

Ở đây, này các Hiền giả, có người thân hành không thanh tịnh, khẩu hành không thanh tịnh, nhưng thỉnh thoảng tâm được mở rộng, tâm được tịnh tín, trong người như vậy, này các Hiền giả, hiềm hận cần phải trừ khử.

Ở đây, này các Hiền giả, có người thân hành không thanh tịnh, khẩu hành không thanh tịnh, và thỉnh thoảng không được tâm rộng mở, không được tâm tịnh tín, trong người như vậy, này các Hiền giả, hiềm hận cần phải trừ khử.

Ở đây, này các Hiền giả, có người thân hành thanh tịnh, khẩu hành thanh tịnh, và thỉnh thoảng tâm được rộng mở, tâm được tịnh tín, trong người như vậy, này các Hiền giả, hiềm hận cần phải được trừ khử.

(Tăng chi bộ kinh, chương Năm, phẩm XVII, kinh số 162: Trừ khử hiềm hận (Aghatavinaya sutta); Kinh tương đương trong tạng A hàm: Trung A Hàm, kinh thứ 25: Kinh Thủy dụ)

TIN CHÍNH MÌNH

Chúng ta thỉnh thoảng nghe vài người nói, “mất niềm tin vào con người, mất niềm tin vào cuộc sống” khi họ rơi vào tâm trạng hoang mang, mất phương hướng. Điều này mới nghe qua, tưởng chừng có lý, nhưng xét cho cùng, tại sao ta lại phải mất niềm tin vào các yếu tố bên ngoài để rồi giao nộp cảm xúc, tâm trạng và có khi cả cuộc sống mình cho các yếu tố này chi phối và định đoạt? Còn một nguồn có thể cho ta niềm tin không bao giờ cạn, đó là bản thân mình, tại sao ta lại lãng quên điều này để rồi phải chệch choạng khi điểm tựa bên ngoài lung lay, bật gốc?

NGÀY NHÀ GIÁO: nhìn người ta, nghĩ về mình...

Ngày nhà giáo nên được tổ chức thế nào cho ý nghĩa nhất? phải chăng là phụ huynh đèo con đến nhà thầy cô giáo với những phần quà, hoa kèm theo bì thư? Phải chăng đó là những buổi tổ chức một cách “hành chánh” tại trường, nhạt như không thể nào nhạt hơn? Phải chăng đó là những câu khẩu hiệu rỗng tuếch, hô thì to mà làm thì nhỏ xíu? Riết rồi cảm xúc của tôi cũng “idle” khi ngày nhà giáo đến.

Nhân ngày 20/11 năm nay, tôi dịch bài nói chuyện và giao lưu của thủ tướng Ấn Độ với các em học sinh. Cuộc trao đổi thật sinh động, tự nhiên, không hề “diễn”, không có kịch bản, không có tổng duyệt, không có “gà bài” trước theo kiểu con phải hỏi thế này, em phải phát biểu thế kia. Các em học sinh hoàn toàn độc lập trong cách nghĩ, tự chủ trong phát biểu và đúng là “live”- trực tiếp đúng nghĩa như vậy đó. Học sinh ở đây được… tôn trọng lắm! Tiếng nói của các em được các chuyên gia giáo dục lắng nghe tại các hội nghị giáo dục ở các cấp tiểu bang, liên bang và quốc gia. Tôi đã từng tham dự các cuộc Hội thảo giáo dục quốc gia trước đó và các em học sinh là đối tượng chính tham dự hội thảo, bên cạnh các chuyên gia giáo dục, chứ không phải “trên chỉ đạo, dưới làm theo” như ở quê ta…

GIÁO DỤC CON TIM

Vancouver, British Columbia, Canada, ngày 21 tháng 10 năm 2014

Sau một cuộc hành trình dài từ Ấn Độ sang Nhật, đức Dalai Lama đến Vancouver. Đây là lần thứ tư Ngài ghé thăm thành phố này. Sự có mặt của Ngài tại trường John Oliver là buổi gặp mặt công chúng đầu tiên của Ngài trong chuyến thăm lần này. Ngài tiếp xúc với học sinh ở hai lớp học tại đây.

Lớp đầu tiên là lớp học sinh nhỏ tuổi, tham gia thảo luận về đề tài biết ơn. Ngồi vòng tròn, mỗi một em đều phát biểu về một cái ơn nào đó mà em đã thọ nhận. Khi được hỏi, sự biết ơn giúp gì trong cuộc sống của mình, ngài Dalai Lama nói “lòng biết ơn là cách bạn thể hiện mối liên hệ với người khác”. Ngài cũng đồng thuận với ý kiến của giáo viên rằng hạnh phúc đem lại niềm vui và giúp chúng ta cảm thấy bình an đối với người khác.

SỨC MẠNH CỦA TÌNH THƯƠNG

Ít có thứ tình cảm nào tác động mãnh liệt đến đời sống con người như tình thương yêu. Thông thường, cảm giác không được thương yêu làm cho con người mất đi sức sống. Người ta nói rằng khi đang thương yêu, toàn bộ quan niệm về cuộc sống của con người thay đổi. Phim nhạc kịch, sách báo nói về tình thương thường được ưa chuộng hơn bất kỳ đề tài nào khác. Trong đời sống tâm linh cũng vậy, thực tập thương yêu là điều quan trọng, và đó cũng là cốt tủy của Đạo Phật.

Tu sĩ Phật giáo thường bị buộc tội là thờ ơ với nỗi khổ niềm đau của người khác. Một số ý kiến cho rằng thực hành thiền định chỉ là cách để đạt đến an lạc cho riêng bản thân mình mà không đoái hoài gì đến những khó khăn đau khổ của người khác. Người ta cho rằng lý tưởng tu hành của một tu sĩ Phật giáo khi thiền quán trong rừng hoặc tại bãi tha ma là không thực tế và xa rời cuộc sống đời thường, thậm chí trái ngược với xã hội. Chúng ta thử liên hệ vấn đề này với một câu chuyện trích trong kinh điển để thấy rằng Đức Phật và chư đệ tử của Ngài không thể là những người thiếu tâm từ hay thiếu lòng thương yêu.

KHOE KHOANG: một loại bệnh

Mỗi một tập thể, dù lớn dù nhỏ, dù đặc thù của tập thể ấy thế nào, đều là mô hình thu nhỏ của xã hội ta đang sống, trong ấy bao gồm nhiều cá nhân. Mỗi cá nhân trong tập thể ấy lại có một môi trường giáo dục gia đình, nền tảng giáo dục học đường, trình độ nhận thức, quan điểm, lối sống, tính cách, hoàn cảnh, điều kiện sống ít nhiều chênh lệch hoặc hoàn toàn khác nhau. Chính những cái “khác” này mà có vô số lý do để những cá nhân trong tập thể khó chịu, rồi dần đến khó chấp nhận nhau, rồi việc gì đến cũng sẽ đến, mất đi mối quan hệ tốt đẹp trong tập thể là điểm cuối. Trong vô số những cái khác nhau ấy, hành động khoe khoang thái quá của một vài cá nhân làm cho những người còn lại có nhiều cảm giác khác nhau: khó chịu, cười nhạo, khinh bỉ, thờ ơ và “từ bi” nhất là cảm thấy thương hại và cuối cùng là chấm dứt mối quan hệ vì mọi người thấy không đáng để dành thời gian và năng lượng để nuôi dưỡng những mối quan hệ tầm phào như thế.

Tin tưởng và bắt đầu bước...

Niềm tin là điểm khởi đầu cho mọi cuộc hành trình...
Tin tưởng và bắt đầu cất bước...